Doodstraf

BEJ02 - 20010623 - CHENGDU, CHINA : Condemned prisoner Liu Tianlong, who was sentenced to death for robbery and murder, under guard as he is paraded in front of thousands of spectators who turned up to watch the executions at a stadium in Chengdu, China's southwestern Sichuan province 23 June 2001. China has executed 24 criminals for crimes ranging from murder to drug trafficking, as the second phase of a nearly three-month campaign against crime got underway. EPA PHOTO AFPI/STR/goh/sw epa000225210 An undated file photo from they year 2000 shows the death chamber inside the Huntsville Unit in Huntsville, Texas. The chamber is where the State of Texas executes prisoners by lethal injection. Troy Albert Kunkle of Nurenburg, Germany is scheduled for execution on 07 July 2004 in Texas for the murder of Steven Wayne Horton in Corpus Christi, Texas on 12 August 1984. EPA/PAUL BUCK

Doodstraf is de zwaarst mogelijke straf die door een rechter opgelegd kan worden. De doodstraf is lang niet overal toegestaan.

De afgelopen tien jaar is het aantal landen dat de doodstraf uitvoert, jaarlijks gedaald van 28 tot 21. In 2013 kwam een keerpunt. Sindsdien worden weer meer doodstraffen uitgevoerd. In 2013 werden in 22 landen executies uitgevoerd (zonder Egypte en Syrië, waar niet kon worden vastgesteld over er doodstraffen werden uitgevoerd).

De doodstraf werd volgens Amnesty International 778 uitgevoerd, wat een stijging is van 15% ten opzichte van 2012. De stijging komt met name door drie landen: Iran, Irak en Saoedi-Arabië.

De werkelijke cijfers zijn vrijwel zeker veel hoger. Veel regeringen, zoals die van China, weigeren volledige en officiële cijfers te geven over uitgevoerde executies.

Europese Unie

Tot in de 19e eeuw werd de doodstraf ook in Nederland uitgevoerd. De laatste terechtstelling vond plaats in 1861. In 1870 werd de doodstraf afgeschaft; men vond het niet langer passend voor een beschaafde natie. Bij de Grondwetswijziging van 1983 werd bepaald dat de doodstraf niet meer kon worden opgelegd.

België was het laatste land in West-Europa die de doodstraf heeft afgeschaft. Pas in 1996 werd de doodstraf uit het strafwetboek gehaald. De laatste executie vond echter al in 1918 plaats.

In de meeste West-Europese landen heeft een vergelijkbare ontwikkeling plaatsgevonden. De doodstraf is een omstreden onderwerp.

Een uitzondering was de Tweede Wereldoorlog. Na deze oorlog zijn nog een aantal oorlogsmisdadigers ter dood gebracht.

Voor- en tegenstanders

Er zijn veel voorstanders, maar ook veel tegenstanders. Argumenten vóór de doodstraf kunnen zijn: vergelding, afschrikking of voorkoming van nieuwe misdrijven. Ook vindt men de doodstraf humaner dan een levenslange gevangenisstraf.

Tegenstanders wijzen op het falen van de afschrikwekkende werking, de onomkeerbaarheid van het vonnis, de heiligheid van het leven of de onaantastbaarheid van de rechten van de mens.

Dossier:

Doodstraf

Laatste wijziging: 26 maart 2015
Dossier Thema: Mens en Maatschappij